24 اسفند 1398

شخص حقیقی بودن مخاطب در جرم توهین

شخص حقیقی بودن مخاطب در جرم توهین

با توجه به استفاده مقتن از واژه «افراد» در ماده ۶۰۸، توهین به اشخاص حقوقی مشمول ماده نمی شود. بنابراین، نمی توان کسی را به ارتکاب توهین علیه دولت یا یک اداره دولتی، یک شرکت خصوصی، شهرداری، نیروهای مسلح، قوه قضائیه، سازمان نظام وظیفه و نظایر آنها محکوم کرد. دیوان عالی کشور در یکی از آرای خود در این زمینه اشعار می دارد، «جهت شمول ماده ۱۶۲ [قانون کیفر عمومی) طرف اهانت باید شخص معین باشد و اهانت به یک اداره یا دستگاهی مشمول این ماده نیست. کسی که در ستاد لشگر گفته بود، «برادرزاده من ده هزار ریال خرج نموده خود را از خدمت معاف کرده است و به طور کلی هریک از مشمولین پول داشته باشد دچار علت قلبی شده و به خدمت برده نمی شود، به دلیل مذکور عملش با این ماده تطبیق نشده است.» دیوان عالی کشور در رأی دیگری توهین و افترا نسبت به یک اداره را توهین و افترا نسبت به اعضای آن محسوب نکرده و آن را مشمول مقررات کیفری ندانسته است. البته اگر منظور توهین کننده، على رغم عدم تصریح، شخص حقیقی معنی در درون شخص حقوقی (مثلا مدیر یا رئیس شرکت یا اداره) باشد، و با توجه به شیوه بیان، این منظور به وضوح از سوی شنونده درک شود، می توان مرتکب را به ارتکاب توهین کیفری علیه شخص حقیقی محکوم کرد. همین طور، اگر مقنن در مورد خاصی به امکان ارتکاب این جرم علیه اشخاص حقوقی با صراحت اشاره کند، می توان اشخاص حقوقی را نیز بزه دیده این جرم تلقی کرد.