24 مهر 1398

لزوم منقول بودن مال در تحقق جرم سرقت

لزوم منقول بودن مال در تحقق جرم سرقت

به ربودن شیء که رفتار فیزیکی جرم سرقت است، تنها نسبت به اشیائی قابل تحقق است که امکان جابجایی انها وجود داشته باشد یعنی منقول باشند. مال منقول و غیرمنقول در قانون مدنی تعریف شده است اما قانون مجازات اسلامی به آن اشاره ای ندارد. تعریف قانون مدنی به صورت کامل در بحث موضوع سرقت، قابل اجرا نیست؛ در انجا منقول و غیرمنقول به ذاتی و عرضی تقسیم میشود و اشیائی که در مکانی، نصب شده باشد و امکان جابجایی انها بدون تخریب مکان، وجود نداشته باشد، غیرمنقول به حساب می ایند. اما در اینجا، چنین اموالی هم قابل سرقت هستند بنابراین منظور از قابلیت نقل و انتقال در اینجا، آن است که بتوان شیء را جابجا کرد، اعم از اینکه جابجایی شیء، مستلزم خرابی باشد یا خیر. حتی اگر کسی ساختمان دیگری را تخریب کند تا مصالح آن را برباید یا درخت دیگری را قطع نماید و در حين تخریب یا قطع درخت، دستگیر شود به عنوان شروع در سرقت، قابل تعقیب می باشد. مال منقول از دیدگاه حقوق جزا، مالی است که بتوان آن را از تصرف صاحب آن خارج کرده و به تصرف دیگری دراورد، هر چند این تغییر تصرف، موجب تغییر مالکیت آن شود.

نکته ای که در اینجا قابل تامل می باشد این است که هر گاه مال غیرمنقول متعلق به دیگری، در تصرف شخصی باشد و متصرف، این مال را تخریب نموده و اجزای آن را برباید ایا مرتکب سرقت شده است؟ پاسخ به این سؤال، منفی است زیرا تعرض به تصرفات دیگری نیز شرط سرقت می باشد حال انکه در اینجا، موضوع ربودن در تصرف صاحب آن نبوده است.